Bangladesh, Myanmar, Thailand, Maleisie en Singapore 2017: 35 Georgetown woensdag 22 maart t/m vrijdag 24 maart

woensdag 22 maart

Na de ferry van Butterworth naar Georgetown gaan we met een taxi naar hotel Mingood, net in de ring om het UNESCO status historisch centrum heen, een kwartier flink doorstappen naar het centrum vinden we later uit.

Georgetown 5⁰, 25’,10” NB en 19⁰ 52’, 2” OL

Van Georgetown zijn twee dingen overduidelijk: smeltkroes en oud-koloniaal. Hier vestigen de Britten zich het eerst als ze eind 18^e eeuw in Maleisië komen. Ze leggen daarmee de basis voor het huidige Georgetown: een fascinerend mengsel van koloniale, Indiase, Maleise en Chinese groepen, waarvan de Chinezen nu de grootste groep zijn. In 2008 kreeg het centrum van Georgetown de status van Unesco World Heritage.

Georgetown vorm de NW-punt van het eiland Penang. Die naam komt van “pinang”, wat in het Maleis “betel-noot-palm” betekent.

De sultan die eerder heerste komt door de komst van de Britten op een onbelangrijke plaats.

Butterworth ligt aan de overkant, op het vasteland en is het industriële centrum van Penang.

kaartje van het historisch centrum van Georgetown

De eerste middag wandelen we naar de kust, zien al de koloniale huizen, kijken rond naar restaurants en drinken een biertje op het terras op de 6^e verdieping van het sjieke hotel Eastern & Oriental aan de kust met zicht op zee.

Met een taxi laten we ons naar een ander deel van de kust brengen, waar we heerlijk vis eten in een Chinees familierestaurant.

het Chinese vis restaurant

donderdag 23 maart

Als het nog koel is gaan we op pad in Georgetown. Eerst weer naar het waterfront, het koloniale district. Er zijn veel mooie en een aantal verwaarloosde gebouwen. De straten zijn in dit deel vierbaanswegen, in ieder geval heel druk om over te steken.

mooie bomen bij het waterfront

de Maleisische en de Penang vlag

Een aantal klassieke, koloniale gebouwen bekijken we eerst door er langs te lopen:

St George Church

Simpele neoklassieke stijl, is een van de oudste gebouwen, gebouwd rond 1810 door de Oost India Compagnie met gebruikmaking van arbeid van gevangenen. De bouw markeert de aankomst van het Anglicisme in Zuidoost-Azië. De kerk is trouwens op zondag open voor de erediensten en van maandag t/m woensdag voor bezichtiging.

Supreme Court, een complex met een aantal gebouwen in koloniale stijl, net als de St. George church met klassieke pilaren.

Old Town Hall en Old City Hall

Hiervoor geldt hetzelfde verhaal: neoklassiek. Waarom er een Town Hall èn een City Hall is, wordt ons niet duidelijk.

Langs het standbeeld voor de oorlogsslachtoffers van diverse oorlogen: 1^e en 2^e WO, Siam-Birma railway, Malayian Emergency, Indonesian Confrontation, Re-Insurgency Period’ Het zegt: “Lest we forget our Penang Veteran Society”

Fort Cornwallis

Op deze plaats komt Francis Light aan land in 1786 om Penang in te nemen. Het fort is 20 jaar later gebouwd en vernoemd naar de Indiase gouverneur generaal lord Charles Cornwallis. Het is een vierkant fort. De vier hoekpunten zijn ter verdediging tot zes hoeken uitgebreid. Francis Light bouwt in een van die hoeken een kapel die er nog staat. We lopen over de muren, bekijken de kanon gaten en de kanonnen en zien vanaf het fort de vuurtoren en de Clock Tower (opgericht voor het 60-jarig jubileum van koningin Victoria). Alles dus helemaal de koloniale Engelse stijl.

het fort

de Clock Tower vlakbij het fort

idem de vuurtoren

Voordat we de komende dagen de jungle ingaan, wil Kees toch even naar zijn brandwond op zijn been laten kijken, die hij op het eiland Koh Tao heeft opgelopen. Met een taxi naar het Penang Adventist Hospital. Het motto van het ziekenhuis is: “God heals, we help”. En inderdaad als we tot drie uur wachten kan er een dokter naar het been kijken. We hebben een anderhalf uur over en lopen door de wijk. Een mooie wijk, veel hoogbouw langs de kust. Een Baptisten kerk. En een tempel die al op ons lijstje staat, maar die eigenlijk te ver buiten het centrum ligt.

hoogbouw in de moderne wijk bij het ziekenhuis

de opschriften zijn hier in 3 talen: Maleis, Engels en Chinees. hier het motto van het ziekenhuis

Baptistisen kerk

Wat Chayamangalaram, Thaise Boeddhistische tempel

De wat is gebouwd in 1845 op door de koningin Victoria geschonken grond om goede relaties met Thailand te bevorderen. Er zijn gekleurde standbeelden van Devas en andere mythische figuren. De tempel heeft een liggende Boeddha. De tempel moet niet lang geleden gerestaureerd zijn, hij ziet er modern uit. De glinsterende spiegeltjes waar de slangen langs de trap mee zijn belegd springen eruit. De liggende Boeddha is vrij gewoontjes.

urnen achter het Boeddha beeld

Dhammikarama, Birmese Boeddhistische tempel. Deze ligt tegenover de Thaise tempel. We hebben geen tijd meer er in te gaan, dus alleen een plaatje van de voorkant.

Na de consultatie – Kees zijn been is prima aan het genezen, geen zorgen, geen infectie – met de bus terug naar de stad.

We lopen door het historische centrum en zien van alles. Er zijn kleine straatjes, er zijn mooie houten, grote huizen. Het is erg leuk om hier door het centrum te lopen. Men probeert het goed op te knappen. Tussen bijna vervallen huizen ineens goed opgeknapte en mooie westerse koffiehuizen. Het is het gebied waar in 1867 de Penang Riots plaatsvinden: Chinese immigranten brengen hun eigen tradities mee, inclusief geheime gemeenschappen (i.v.m handel en concurrentie). Die Chinese gemeenschappen sluiten verbonden met diverse Maleisische groepen. De gemeenschappen groeien en in 1867 ontstaat er een negendaagse gewelddadige clash tussen Chinese groepen die verbonden zijn met resp. de Maleisische rode en witte vlag. Beschuldigingen over gestolen kleren. De onlusten worden uiteindelijk beslecht door zgn. “sepoys” - Indiase troepen die vanuit Singapore zijn binnen gebracht. Er vallen honderden doden en de Chinese gemeenschappen moeten veel geld betalen dat gebruikt wordt om de politiemacht te versterken. Het ziet er nu heel vredig uit, maar kennelijk kan dit gebeuren. De Lebuh straat, de Acheen straat, de Armenian straat. We wisten niet dat hier ook veel Armeniërs zijn gekomen, ook voor handel ze zijn weg gegaan na de onlusten. Heerlijk om door te wandelen en af en toe een tempel en een Chinees Familiehuis, een “kongsi” tegen te komen, die soms dicht, soms open is. Apart vermeld en we de moskee, de Masjid Melayu Lebuh Acheh.

We zien een vroegere winkel “Swee Hock Chan, Say Eng” met ongelofelijk veel Chinese offerande en ander spullen, drinken een biertje in de Armenian Suite.

in een straatje een winkel, mooi beeld ervoor ….

…… en van binnen gigantische veel spullen te koop; de winkel beslaat binnen wel 3 huizen breed

vroegere winkel “Swee Hock Chan, Say Eng”

In de kleine straatjes van de oude stad

de prachtige straatjes: Lebuh Acheen, Lebuh Armenian, Lebuh Cannon

een biertje in de Armenian suite

Kees heeft het naar zijn zin

nog een straatje

Ons onbekende Chinese tempel en kleine Birmese tempel/ Sri Maha Mariamman Kovis

Chinese tempel

de kleine Birmese Mariamman Kovis tempel

Masjid Melayu Lebuh Acheh moskee

Gebouwd in 1808 gebouwd door een welvarende en politiek invloedrijke Atjese (van Atjeh) handelsprins. Het dak van de moskee is in ZO Aziatische stijl. Het is een compound met historische huizen en een moslimkerkhof (dat we trouwens niet zien c.q. niet bezoeken). Deze omgeving was ooit een centrum voor Hadj pelgrimage.

Melayu Lebuh Acheh moskee

Hindoe tempel
Vlak tegenover de moskee, een mooie voorkant, helaas gesloten, ziet er van buiten prachtig uit.

Leong San Tong Hoo Kongsi

Een kongsi van ene Chinese familie, zonder nadere info, we kunnen er ook niet in

Leong San Tong Hoo Kongsi

Seh Tek Tong Cheah Kongsi, tijdelijk gesloten

Seh Tek Tong Cheah Kongsi

vrijdag 24 maart

We ontbijten weer op terras van het hotel:

het terras

het ontbijt

De hele dag lopen we door het oude centrum en bekijken moskeeën, tempels en vooral Chinese familiehuizen - “mansions” genaamd - uit de 19^e eeuw, van bepaalde Chinese kongsi-leiders. Deze zijn reeds een aantal generaties geleden van uit China naar Georgetown gekomen en daar schatrijk geworden. De over-overgroot vader is uit een bepaald dorp in China gekomen en heeft het hier gemaakt. De gehele afstammelingslijn en voorouder verering hoort er bij en bij een aantal van de “mansions” is er een tempel naast de woning voor de geesten van de voorouders.

Masjid Kapitan Keling

De oudste en grootse moskee van Georgetown. Gaat terug tot 1801 als Indiase moslim immigranten hier de moskee bouwen, gesubsidieerd door de Oost Indiase Compagnie. Kapitein Kling is een belangrijke zakenman en de hoofdman van de Oost Indiase Compagnie. De moskee heeft in de 20^e eeuw diverse renovaties en uitbreidingen.

Moske Najore Dargha Sheriff, Penang, een kleine moskee in dit wijkje dat voor onze neus opduikt:

Kew Leon Tong, Lim Kongsi

Hier een Kongsi die we graag zouden bezoeken, maar het hek is dicht. Daarom alleen een blik op het grasveld met een mooie tempel in de verte.

Khoo Kongsi

Gisteren stonden we voor een poortje van een tempel dat er zeer modern uitzag, maar dat op slot zat. Een dame zei dat het morgen de hele dag open zou zijn. Wij er vandaag weer heen, en weer zit het dicht, jammer. We gaan via straatjes er omheen lopen om te kijken of er misschien een andere ingang is. We vinden een mooie ingang, maar komen voor een golfplaten hek, kunnen nog net een foto van de top van de tempel nemen. We geven op en lopen door naar een volgend object en in een zijstraatje van de Lebuh Cannon zien we de Khoo Kongsi, waar je tegen betaling in kunt. We doen het zonder veel verwachting en wat blijkt? Het is èn een fantastische kongsi èn de kongsi die we zoeken.

Dit is de meest bekende van de clans van Penang, hij vertegenwoordigt een bepaald dorp in China: Fujian dat tegenover Taiwan ligt. Khoo Thean Teik is daar de leider van de Kean Teik geheime gemeenschap tijdens de Penang rellen van 1867. Later wordt hij gerehabiliteerd en hij wordt een belangrijke pilaar in deze lokale gemeenschap. Deze gemeenschap heeft een enorm luxe tempel bij elkaar gebracht, en alle woningen er omheen en zelfs een operagebouw. Het dak van de tempel is zo vol van stenen beeldhouwsels dat het bijna eronder is bezweken. Het is inderdaad een ongekende pracht en praal, alles zo fijn afgewerkt en ontiegelijk veel afbeeldingen. Achter in de tempel is een galerij met foto’s van eerwaarde Chinese heren die spreuken van Confucius uitbeelden. Er is onder in de tempel een museumpje ingericht.

de tempel van de kongsi

het beeldhouwwerk waardoor het dak bijna bezwijkt

idem

bij de ingang

waar de familie heen getrokken is

ingezoomd op een van de vele prachtige beeltenissen

een prent met Confucius waarheden

uitzicht op wat er allemaal bij hoort, hier de minder goed onderhouden huizen

uitzicht op de opera en de binnenplaats

Yap Tempel

Het gaat hier om twee tempels naast elkaar: de Cji tempel en de Yap tempel. Het is een associatie van twee kongsis. De linkse Cji tempel is in conventionele stijl, met draken op het dak etc. Deze valt op door de uitgebreide tabletten van voorouderverering: wij zien drie groepen, zijn dat drie subgroepen, of zijn het generaties?

En rechts is een groen-witte tempel in geheel westerse stijl. Daar zijn we niet in geweest.

de Yap tempel: een combinatie van twee tempels: een conventionele links en een Europese rechts

binnen in de conventionele tempel

voorouderverering

Tijdens de lunch barst er een regenbui los. We drinken een extra bakje koffie in het westerse café met ruwhouten tafels van pallets. Dat soort moderne cafés zien we vaker, ook in Thailand al, ze verschijnen op allerlei plekken waar je ze niet verwacht, ineens stap je in een westerse sfeer binnen. We wagen het er weer op als het wat minder regent en gaan naar het museum om daar rond te kijken terwijl de bui helemaal overdrijft. Althans dat is het plan. Maar het museum is dicht (was dat gisteren ook al zegt een andere bezoekster). Vervolgens gaan we naar de Anglicaanse St George Church, maar die is ook op vrijdag en zaterdag dicht ter voorbereiding op de zondags diensten. En de bui zet zich weer voort. We schuilen onder een afdakje met uitzicht op een kerk die gerestaureerd wordt. Na een 20 minuten lopen we weer, zoeken eerst een ATM en lopen dan nog even de Indiase wijk in. Het zijn eigenlijk maar een paar straten, naast het historische centrum met de vele kongsis dat we vanmorgen en gisteren bezochten.

Nog een foto van een Chinese tempel, op 2 dagen genomen, de 1^e keer met regen, 2^e keer een wandeling vlak voor vertrek.

de Chinese tempel

beeldhouwwerk op de Chinese tempel

Pinang Peranakam Mansion

Gebouwd in 1890 voor kapitein China Chung Keng Kwee, een society leider uit Penang, tevens leider van de geheime associatie. We komen er bij toeval langs, maar zijn er zeer blij mee. We krijgen een rondleiding door de vele kamers vol met prachtige spullen. Het houtwerk is prachtig versierd, de rijkdom straalt je in dit huis tegemoet. Er is ook een museum ingericht met dure en mooie juwelen en veel kleren en met kraaltjes versierde muiltjes. Aan het eind van de rondleiding zien we nog de tempel die erbij hoort. De gids vertelt dat er in deze tempel geen duiven komen alleen vleermuizen. De vleermuizen en de spirits van de voorouders zijn hier ’s avonds en ’s nachts aanwezig. Aan weerszijde staan stoelen die nooit worden gebruikt die zijn voor de voorouders die hier ’s nachts elkaar ontmoeten. Nog steeds wordt er elke ochtend voedsel geofferd voor de voorouders en wordt hen gevraagd de huidige generatie bij te staan in de dag.